شیر پروانه‌ایکه به آن شیر پروانه‌ای «متحدالمرکز»، «با آستر لاستیکی» و «با نشیمنگاه لاستیکی» نیز گفته می‌شود، دارای یک نشیمنگاه لاستیکی (یا ارتجاعی) بین قطر خارجی دیسک و دیواره داخلی شیر است.

شیر پروانه‌ای یک شیر ربع گرد است که با چرخش ۹۰ درجه، جریان سیال را باز یا بسته می‌کند. این شیر دارای یک دیسک دایره‌ای شکل است که به آن پروانه نیز می‌گویند و در مرکز بدنه قرار دارد و به عنوان مکانیزم بسته شدن شیر عمل می‌کند. دیسک از طریق شفت به یک محرک یا دسته متصل است که از دیسک به بالای بدنه شیر می‌رود.

شیر پروانه‌ای همچنین به عنوان شیر تنظیم جریان استفاده می‌شود، اگر دیسک به طور کامل یک چهارم دور نچرخد، به این معنی است که شیر تا حدی باز است، می‌توانیم جریان سیالات را با زاویه باز شدن مختلف تنظیم کنیم.

شیر پروانه ای،معمولاً در جایی که شیر در انتهای لوله قرار دارد استفاده می‌شود زیرا فلنج دومی برای اتصال گل‌میخ‌ها وجود ندارد. در عوض، پیچ‌هایی با سوراخ‌های شیاردار روی شیر ریخته می‌شوند که با الگوی پیچ برای اندازه و طبقه‌بندی فشار فلنج مطابقت دارد. پیچ‌ها از سوراخ‌های فلنج عبور داده شده و در سوراخ‌های شیاردار پیچ می‌شوند.